Het libido van mannen

De meeste mannen weten het zelf wel: je hebt als man niet altijd zin in seks. In een relatie tussen twee mannen is er vaak wat meer begrip voor dat gegeven, misschien omdat beide partners weten hoe dat voelt. Maar in een heterorelatie kan dit soms voor spanning zorgen. Want als we de media en onze cultuur mogen geloven, heeft "de man" altijd zin. Het is "de vrouw" die vanwege hoofdpijn, stress, de kinderen, of vul maar in, niet in de stemming is.

Guess what: mannen, vrouwen en iedereen daartussenin zijn allemaal MENSEN. En mensen hebben over het algemeen vaker geen zin in seks dan wel.

Waarom lijkt het dan alsof mannen vaker zin hebben?

Dit heeft voor een groot deel te maken met hoe we zijn opgevoed en welke verhalen onze cultuur vertelt. Van jongs af aan krijgen jongens mee dat seksualiteit voor hen vanzelfsprekend en altijd aanwezig hoort te zijn. Mannen die geen zin hebben, worden al snel als "niet mannelijk genoeg" bestempeld. Dat zorgt ervoor dat veel mannen hun gebrek aan zin verzwijgen; uit schaamte, of uit angst hun partner teleur te stellen.

Vrouwen krijgen juist het omgekeerde signaal: dat seks iets is wat je "geeft" aan je partner, niet iets wat je zelf actief wilt. Die verwachtingen beïnvloeden hoe we over verlangen praten én hoeveel ruimte we onszelf geven om eerlijk te zijn.

Het resultaat? Een vertekend beeld. Mannen doen alsof ze altijd zin hebben. Vrouwen voelen zich schuldig als ze dat niet hebben. En niemand praat er open over.

Is er een verschil in seksdrive tussen mannen en vrouwen?

Onderzoek laat zien dat er gemiddeld enige verschillen zijn in hoe libido zich uit, maar die zijn lang niet zo groot als we vaak denken, en ze worden sterk beïnvloed door context. Vrouwen hebben vaker een zogenaamd responsief verlangen: de zin komt pas als ze al gestimuleerd worden, niet ervoor. Mannen hebben vaker een spontaan verlangen: de zin ontstaat ogenschijnlijk uit het niets.

Dat verschil in patroon wordt vaak verward met een verschil in intensiteit. Maar iemand met responsief verlangen wil niet minder graag seks, het verlangen start alleen anders. En ook mannen kunnen responsief verlangen hebben, al wordt daar zelden over gesproken.

Wat libido echt beïnvloedt, heeft weinig met geslacht te maken en veel meer met: stress, slaap, hormonen, zelfvertrouwen, hoe veilig je je voelt in een relatie, en hoe aantrekkelijk je jezelf voelt.

Waarom kan een man geen zin hebben in seks?

Er zijn een heleboel redenen waarom iemand geen zin heeft in seks. Het kan ook een combinatie van redenen zijn. En de reden hoeft ook niet heel erg groot te zijn. We hebben een aantal van de meest voorkomende redenen voor je op een rijtje gezet:

• Stress en vermoeidheid: Een drukke baan, financiële zorgen of slaapgebrek remmen het verlangen sterk af.
• Hormonale schommelingen: Testosteron fluctueert. Dat is normaal en menselijk.
• Mentale gezondheid: Depressie, angst en burn-out drukken het libido aanzienlijk.
• Medicatie: Antidepressiva, bloeddrukverlagers en andere medicijnen kunnen de zin in seks verminderen.
• Problemen in de relatie: Als er spanning, onopgeloste conflicten of emotionele afstand is, verdwijnt de zin vaak als eerste.
• Lichamelijke klachten: Pijn, ziekte of vermoeidheid spelen vanzelfsprekend ook een rol.
• Verandering in lichaam of zelfbeeld: Gewichtstoename, ouder worden of een blessure kunnen iemands zin beïnvloeden.

Geen van deze dingen is een teken van zwakte of een (groot) probleem in de relatie. Het is gewoon het leven.

Wel zin om te masturberen, maar niet in seks met je partner?

Dit is een ervaring die veel mensen herkennen, maar waar weinig over gesproken wordt. En het geldt echt voor iedereen, ongeacht gender of seksuele voorkeur.

Masturbatie vraagt weinig van je: er is geen afstemming nodig, geen aandacht voor een ander, geen prestatie. Je bepaalt zelf het tempo en het moment. Seks met een partner vraagt meer: emotionele aanwezigheid, energie, verbinding. Soms ben je wel toe aan ontspanning en fysieke ontlading, maar niet aan die hele interactie.

Dat zegt niets negatiefs over je partner of over jullie relatie. Het zegt iets over hoeveel ruimte je op dat moment in jezelf hebt. En dat is oké.

Wat doe je als jij wel zin hebt en je partner niet?

Ten eerste, en dit klinkt misschien voor de hand liggend maar kan niet genoeg benadrukt worden: forceer nooit iets. Seks hoort vrijwillig en fijn te zijn voor beide partners. Druk uitoefenen (hoe subtiel ook) beschadigt het vertrouwen en de intimiteit op de lange termijn.

Als jij wel zin hebt en je partner niet, bestaat er ook in een relatie zoiets als masturbatie. Dat is helemaal oké. Het is geen teken dat er iets mis is met jullie relatie, of dat je partner niet aantrekkelijk genoeg is. Het is gewoon een praktische, gezonde oplossing. Mensen in relaties masturberen — dat is normaal en menselijk.

Wat wél helpt: open communicatie. Niet op het moment zelf, maar in een rustig gesprek. Wat heeft elk van jullie nodig? Wanneer voel je je meer of minder in de stemming? Wat maakt het makkelijker of juist moeilijker?

En speciaal voor vrouwen in een heterorelatie:

Als jouw mannelijke partner aangeeft geen zin te hebben, is dat geen afwijzing van jou. Het is geen bewijs dat hij je niet aantrekkelijk vindt, of dat hij vreemdgaat, of dat de relatie op de klippen loopt. Het is gewoon een mens die op dat moment geen zin heeft in seks, net zoals jij dat ook wel eens hebt.

Je hoeft je niet schuldig te voelen als hij wel zin heeft en jij niet, en je hoeft niet in paniek te raken als het omgekeerd is. Verlangen is geen constante. Het ebt en vloedt, bij iedereen, altijd.

De mythe dat mannen altijd klaarstaan, doet zowel mannen als vrouwen tekort. Mannen voelen de druk om altijd "aan" te staan. Vrouwen voelen zich afgewezen of onvoldoende als dat niet zo is. Allebei onnodige last.

Wat helpt: nieuwsgierigheid in plaats van aannames. Verbinding in plaats van prestatie. En vooral: de ruimte om gewoon mensen te zijn.